De em. professor en hoofdredacteur van het WTA, Jaap van der Meere, staat stil bij de robuuste bevinding dat mensen met autisme tijdens taakgedrag een gereduceerde P3b hersenpotentiaal vertonen.
Dr Jan-Pieter Teunissen en prof. dr. Derek Strijbos beschrijven het project Enactive Mind Autisme. De kern van hun betoog is hoe het komt dat een mens met autisme een grote kans loopt te verdwijnen achter de taal van de overigens goed bedoelde zorg.
Het WTA nummer eindigt met een publicatie van de eerste onderzoeksresultaten van een mobiele interventie, ontwikkeld door dr Alvin van Asselt en collega's.
Problemen rond diagnostische procedures voor volwassen vrouwen met een autisme spectrumstoornis in Nederland
Dit literatuuronderzoek had als doel om structurele en systematische barrières binnen diagnostisdiche trajecten te evalueren die vrouwen in Nederland doorlopen. Engelstalige en Nederlandstalige studies, die voldeden aan de PRISMA-richtlijnen (k=28), werden in het onderzoek opgenomen. De bevindingen laten zien dat veel van de diagnostische instrumenten zijn ontwikkeld en gevalideerd in overwegend mannelijke populaties waardoor ASS-presentaties die vaker voorkomen bij vrouwen (met als gevolg internaliserende symptomen of camouflerend gedrag over het hoofd worden gezien met een misdiagnose en/of late diagnose. Daarnaast dragen structurele belemmeringen, zoals lange wachtlijsten, onduidelijke doorverwijzingen en beperkte scholing van zorgprofessionals, bij aan vertraging in het diagnostisch traject. Wat ook opvalt is de poortwachter-functie van de huisarts voor het verkrijgen van een doorverwijzing naar autisme-diagnostiek.
Door: Bente de Jager, Yvonne Groen & Novika Punama Sari
Lees het artikel via deze pagina.
Neurodiversiteit op de werkvloer: zes dilemma’s op weg naar neuro-inclusiviteit
Dit artikel bespreekt de complexiteit van neurodiversiteit op de werkvloer en benadrukt dat neuro-inclusiviteit verder gaat dan alleen het aannemen van neurodivergente medewerkers. Het introduceert zes belangrijke dilemma’s die medewerkers en organisaties ervaren bij het creëren van een neuro-inclusieve werkomgeving, namelijk het diagnosedilemma, ontsluitingsdilemma, teamdiversiteitsdilemma, differentiatiedilemma, competentiedilemma en beleidsdilemma. Het artikel concludeert dat neuro-inclusiviteit een continu leerproces inhoudt waarbinnen aan deze dilemma’s voortdurend aandacht wordt besteed, zonder dat er eenvoudige oplossingen worden gegeven.
Door: Jan van Rijswijk
Lees het artikel via deze pagina.
Een taai interpretatieprobleem: de gereduceerde amplitude van de P3b hersenpotentiaal bij autisme
De computationele theorievorming van de informatieverwerking biedt weinig ruimte voor intenties. De tegenhanger, de intentionele theorievorming, beschouwt intenties juist als een belangrijk onderdeel van de architectuur van informatieverwerking. Beide stromingen ontmoeten elkaar wanneer ik de interpretaties bespreek van de empirische bevinding dat de amplitude van de event-related hersenpotentiaal, ‘de P3b’, bij mensen met autisme tijdens taakuitvoering gereduceerd is. Volgens de computationele invalshoek weerspiegelt dit inadequate informatieverwerking. De interpretatie van de intentionele theorievorming is dat geen extra energie ingezet hoeft te worden om een taak tot een goed einde te brengen: de informatieverwerking verloopt adequaat. In mijn betoog zal ik proberen aannemelijk te maken dat de intentionele benadering veelbelovend is om te leren begrijpen hoe mensen met autisme omgaan met taakeisen.
Door: Jaap van der Meere
Lees het artikel via deze pagina.
Enactive mind autisme: ruimte maken voor een nieuw begin
Dit artikel beschrijft het project Enactive Mind Autisme (EMA), ontwikkeld vanuit de constatering dat autismezorg nog vaak tekortschiet in het aansluiten bij de leefwereld en betekenisverlening van mensen met autisme. Op basis van surveys en interviews met cliënten en hulpverleners binnen drie gespecialiseerde autismecentra in Nederland, werd het theoretische denkkader van auto-poëtisch enactivisme uitgewerkt tot een praktijkgerichte werkwijze. Enactivisme ziet autisme als een vorm van belichaamde en relationele betekenisgeving die ontstaat in voortdurende interactie tussen persoon en omgeving. Op basis van de appreciative inquiry methodiek en wetenschappelijk onderzoek werden vijf enactivistische dimensies ontwikkeld die in de zorgpraktijk richting geven aan diagnostiek, behandeling en innovatie. Het EMA-perspectief verschuift de focus van hulpverlening van het oplossen van aan autisme gerelateerde problemen naar het ruimte maken voor betekenisvolle interacties.
Door: Jan-Pieter Teunisse & Derek Strijbos
Lees het artikel via deze pagina.
Gebruikerservaringen van jongeren met autisme met de Stress Autism Mate Junior (SAM Junior)-applicatie: een kwalitatieve studie
Jongeren met autisme ervaren vaak verhoogde stress en hebben geregeld moeite met het herkennen van stresssignalen. Mobiele applicaties (apps) zoals de Stress Autism Mate Junior (SAM Junior) kunnen hierbij ondersteuning bieden, maar kennis over hoe gebruikers dergelijke apps ervaren is nog beperkt. Acht jongeren (12–18 jaar), in behandeling bij Yulius, gebruikten de app minimaal één week en namen deel aan semi-gestructureerde diepte-interviews. De deelnemers rapporteerden betere herkenning van stresssignalen, hoewel het waargenomen effect soms beperkt bleef tot bewustwording zonder duidelijke gedragsverandering. De motivatie voor app-gebruik varieerde en werd beïnvloed door persoonlijke en omgevingsfactoren. Daarnaast wensten deelnemers verdere in-app personalisatie. Adviezen voor zorgprofessionals en aanbevelingen voor doorontwikkeling van de app en vervolgonderzoek worden besproken.
Door: Alvin van Asselt, Danielle Nijmeijer, Sylvana Robbers & Yvette Roke